fbpx

Daar zit je dan, te kijken naar je scherm met die genadeloos knipperende cursor in dat blanco stuk digitaal papier. Je handen zweven boven het toetsenbord, in de aanslag voor 120 aanslagen per minuut, maar er komt helemaal niets. Niks, noppes, nada. Want: hoe begin je je boek?

Er zijn een aantal manieren om een verhaal of een boek te beginnen. Het flauwe antwoord is natuurlijk met de eerste letter, met de titel, de inhoudsopgave of de allerflauwste: bij het begin. Die laatste is niet alleen flauw, maar ook nog eens niet per se waar.

In medias res

De meeste verhalen beginnen niet bij het begin, maar in medias res, in het midden van de actie. Een uitgebreide inleiding wordt overgeslagen, zodat je als lezer direct met je neus in de boter valt. Je kunt dan veel uitleg (expositie) overslaan, waardoor je verhaal niet saai wordt. Je kunt het verhaal dan door middel van verschillende trucjes duidelijk maken.

Als voorbeeld Hamlet van Shakespeare. Het verhaal van Hamlet begint als zijn vader net overleden is. We zien het overlijden van de koning niet, alleen de personages rondom Hamlet refereren aan de dood van zijn vader. Het verhaal gaat meer over de wraak van Hamlet op de moordenaar van zijn vader dan over het feit dat de koning is vermoord. Shakespeare gebruikt hier in medias res om de overbodige uitleg weg te kunnen laten.

Iets moderner: James Bond. Bijna alle films van James Bond beginnen met een actie-scene waarin we Bond in een auto, speedboot, vliegtuig of ander vervoermiddel zien. In al die scenes wordt hij achtervolgd of hij achtervolgt iemand. Ook de film Kill Bill 2 start midden in het verhaal als Uma Thurman als De Bruid doorgaat met haar wraakcampagne die ze begon in het eerste deel.

Ab ovo

Ab ovo  (letterlijk: uit het ei) verwijst naar de geboorte van Helena en Klytaimnestra. Zij werden geboren uit een dubbel ei dat werd gelegd door Leda. Leda werd negen maanden eerder verleid door Zeus die in de vorm van een zwaan bij haar kwam.

Het betekent dat je een verhaal bij het begin begint. Dit zie je vaak bij reisbeschrijvingen, kronieken en de Bijbel. Het wordt niet veel gebruikt in de literatuur. Een bekende schrijver die dit principe heeft toegepast, is W.F. Hermans in De donkere kamer van Damocles.

Ars poetica van Horatio

De termen ab ovo en in medias res werden voor het eerst genoemd ongeveer in het jaar 13 v. Ch in de Ars Poetica van Horatio, een dichter en satiricus. Waarschijnlijk zijn deze termen overgeleverd uit de zevende eeuw voor Christus, toen Homerus zijn Odyssee en Ilias schreef. Deze twee verhalen beginnen ook midden in het verhaal.

De Odyssee begint als Odysseus gevangen zit op het eiland van Kalypso. Via terugblikken zien we hoe Odysseus op dat eiland is terechtgekomen. Het eiland blijkt de laatste fase van zijn reis te zijn.

Ook de Ilias begint te midden van de Trojaanse Oorlog, als Aeneas met zijn zoontje aan de hand en zijn invalide vader op zijn rug uit de brandende stad vlucht. Later sticht Aeneas de stad die wij nu kennen als Rome. Alleen zijn hier minder terugblikken te vinden.

Je bent overigens in goed gezelschap als je je verhaal begint vanuit de actie: bekende schrijvers, zoals Edgar Allan Poe, William Faulkner, Dante Alighieri, Shakespeare en de schrijver van de Ring des Nibelungen beginnen niet aan het begin van hun verhaal.

Hoe zou jij je verhaal beginnen? In het midden van de actie of aan het begin?

Pin It on Pinterest